چگونه خودرو ها در کشورهای مختلف دنیا شماره گذاری می شوند؟

چگونه خودرو ها در کشورهای مختلف دنیا شماره گذاری می شوند؟

پلاک خودرو، پلاکی است که به یک وسیله نقلیه موتوری درجهت شناسایی بهتر آن خودرو و مالک آن متصل می گردد. معمولا پلاک خودرو در کشورهای دنیا یک کد رقمی یا حرفی است که آن خودرو را کاملا از خودروهای دیگر در آن محدوده پلاک گذاری متمایز می کند. در برخی کشورها سیستم شماره گذاری خودرو در کل کشور یکسان است و پلاک، خودرو را نسبت به دیگر خودروها در کل کشور متمایز می کند و در دیگر کشورها ممکن است این تمایز در سطح یک استان یا منطقه صورت گیرد.

در قانون شماره گذاری بیشتر کشورها مالکان وسایل نقلیه ملزم به متصل کردن پلاک هم به جلو و هم به عقب وسیله نقلیه هستند، البته در برخی کشورها برخی از وسایل نقلیه مانند موتورسیکلت تنها ملزم به اتصال پلاک در عقب هستند. در پایگاه داده های ملی اکثر کشورها شماره پلاک خودرو نشان دهنده مشخصاتی از خودرو مانند شرکت سازنده، مدل، رنگ، سال تولید، اندازه موتور، نوع سوخت مصرفی و کارکرد خودرو و همچنین نام و آدرس مالک خودرو را است.

در این مقاله پس از مروری کوتاه بر تاریخچه شماره گذاری وسایل نقلیه به بررسی روش شماره گذاری خودروها در برخی از کشورهای دنیا می پردازیم.

تاریخچه

پلاک خودرو بیش از خود خودرو قدمت دارد! فرانسه اولین کشوری است که برای خودروهایش شماره پلاک در نظر گرفت و این کار را تحت نظارت اداره پلیس پاریس در سال 1893 آغاز کرد. به دنبال آن آلمان و هلند پلاک گذاری وسایل نقلیه خود را آغاز کردند؛ هلند اولین کشوری بود که پلاک ملی خود را در سال 1898 معرفی کرد. در این سیستم شماره گذاری شماره پلاک ها از 1 آغاز شد و تا سال 1906 میلادی که هلند روش شماره گذاری خود را تغییر داد 2001 شماره پلاک- در واقع برای 2001 خودرو- صادر شد.

در امریکا که هر ایالتی به طور مجزا پلاک صادر می کند، ایالت نیویورک اولین ایالتی است که شماره گذاری را از سال 1901 آغاز کرد. جالب آنکه در ابتدا دولت خود برای وسایل نقلیه پلاک صادر نمی کرد و مالکان این وسایل خود باید برای وسیله نقلیه شان پلاک تهیه می کردند. ایالات ماساچوست و وست ویرجینیا اولین ایالات بودند که در سال 1903 پلاک صادر کردند.

پلاک های اولیه از جنس چینی بودند که روی آهن یا سرامیک چسبانده می شدند. این پلاک ها شکسته بودند و تعداد بسیار اندکی از آنها سالم می ماندند. پس از آن پلاک های مقوایی، چرمی و پلاستیکی نیز مورد استفاده قرار گرفتند و در دوران جنگ های جهانی مس نیز مورد استفاده قرار می گرفت.

پلاک های اولیه از لحاظ اندازه نیز متفاوت بودند و هر کشور، منطقه یا ایالتی اندازه پلاک خود را داشت و استاندارد سازی پلاک خودروها در سال 1957 میلادی، هنگامیکه خودروسازان و سازمان استاندارد و دولت ها با هم به توافق رسیدند، آغاز شد. در حال حاضر با وجودیکه ممکن است در برخی مناطق تفاوت هایی وجود داشته باشد اما سه استاندارد اصلی جهانی به شرح زیر هستند: 1. در اروپا و بسیاری از مناطق تحت سلطه آن در خارج از اروپا اندازه پلاک 520 میلیمتر در 110 یا 120 میلیمتر است. 2. در استرالیا و دیگر کشورهای اقیانوسیه اندازه پلاک 372 در 135 میلیمتر هستند 3. در بیشتر کشورهای قاره آمریکا اندازه پلاک 300 میلیمتر در 150 میلیمتر است.

آفریقای جنوبی: پلاک های خودرو در هر استان آفریقای جنوبی متمایز هستند. هر استانی رنگ و طرح پلاک خاص خود را دارد. این پلاک ها یا از جنس پلاستیک و یا آهن هستند. پلاک های پلاستیکی رسما توسط فروشندگان خودرو روی خودروها نصب می شوند و در این کشور محبوب تر هستند. اندازه پلاک خودروها در این کشور همسان اندازه پلاک خودروها در اروپاست- یعنی اندازه 520 در 110 میلیمتر. پلاک های خودرو در این کشور در باجه های پلاک گذاری در مراکز فروش خودرو با ارائه برگه شماره گذاری خودرو ساخته و تحویل می شود. البته اخیرا این کشور همانند بسیاری از کشورهای دیگر شروع به جایگزینی این پلاک های قدیمی با پلاک های آلومینیومی جدید که نشان RFID و کد خاصی برای هر خودرو را دارند، کرده است.

آرژانتین: تاریخچه شماره گذاری خودرو در آرژانتین را می توان به دو دوره قبل و بعد از 1972 تقسیم کرد. پیش از سال 1972 شماره گذاری در این کشور بصورت نامتمرکز بود و طی آن هر شهرداری یا استانی به طور مجزا پلاک صادر می کرد، پس از سال 1972 شماره گذاری در این کشور بطور متمرکز و توسط دولت انجام می شد. روش شماره گذاری پلاک در این کشور با حروف و عدد است.

برزیل: برزیل روش شماره گذاری فعلی خود را که از حروف و عدد استفاده می کند، از سال 1990 آغاز کرده است. هر شماره ای که به یک خودرو داده می شود به خودروی دیگری نمی تواند انتقال یابد. در بالای شماره خودرو، یک نوار باریک وجود دارد که نام ایالت را به اختصار و نام شهرداری کامل نوشته شده است.

مکزیک: در مکزیک نیز هر ایالت شماره پلاک را بطور مجزا صادر می کند. بیشتر ایالات این کشور طرح پلاک ها را تقریبا هر سه سال یکبار تغییر می دهند. مجموعه پلاک در مکزیک شامل یک جفت پلاک، برچسب روی پنجره و برچسب روی پلاک می شود. در سال 2001 اندازه پلاک برای جای دادن شماره ایالت، نشانگر محل صدور پلاک و طرح های گرافیکی دیگر کاهش پیدا کرد. پلاک های مکزیکی در طبقه بندی های مختلفی وجود دارند: خصوصی، خصوصی برون مرزی، عمومی، عمومی برون مرزی، خودروی خدماتی فدرال، خودروهای تحت بررسی گمرکی یا مالی، خودروهای ارتش و خودروهای دیپلماتیک. پلاک های برون مرزی در سال 1972 برای اولین بار معرفی شدند و می توانند در مرز بین امریکا و مکزیک تردد کنند. این پلاک ها در شهرهای مرزی با امریکا به استثنا ایالت نوئو لئون که تنها 15 کیلومتر با امریکا مرز دارد، صادر می شوند.

آمریکا و کانادا: در امریکا پلاک در هر ایالت بطور جداگانه صادر می شود. دولت فدرال پلاک ها را تنها برای ناوگان خود یا برای خودروهایی که متعلق به دیپلمات های خارجی است صادر می کند. همچنین حکومت های قبیله بومیان آمریکا برای اعضایشان پلاک صادر می کنند. همچنین در سیستم قانون گذاری هر ایالتی پلاک های مخصوصی گروه هایی مانند بازنشسته های آتش نشانی یا ارتش و همچنین خودروهای شهرداری یا ایالتی صادر می شود.

در ظاهر هر پلاکی معمولا نشانه ها یا شعارهای مربوط به آن ایالت را در بر می گیرد. برخی از این شعارها برای تبلیغ کردن یا دفاع از حقوق آن ایالت صادر می شوند. در برخی ایالت ها نام کامل ایالت روی پلاک چسبانده می شود و در برخی دیگر نام ایالت با حرف یا عدد نشان داده می شود. همچنین سیستم شماره گذاری در هر ایالتی متفاوت است؛ در برخی ایالات یک پلاک برای فرد تا زمانیکه در آن ایالت است صادر می شود، در برخی دیگر پلاک به صورت دوره ای عوض می شوند. بعلاوه بیشتر ایالت ها از حروف I, Q, O به دلیل اینکه با عدد صفر اشتباه نشوند در شماره گذاری استفاده نمی کنند.

هرگاه فردی از یک ایالت به ایالت دیگر نقل مکان کند باید پلاک جدید بگیرد. یک استثنا در این خصوص نیروهای ارتشی هستند که محل زندگی شان با جابجایی محل کارشان از یک ایالت به ایالت دیگر تغییر نمی کند. در نوزده ایالت نصب پلاک در جلوی خودرو ضروری نیست. در دیگر ایالات نصب پلاک یا اختیاری است و یا اجباری.

از سال 1956 اندازه پلاک در کلیه ایالات در اندازه 152.4 در 304.8 میلیمتر استاندارد شده است. البته برای برخی وسایل نقلیه مانند موتورسیکلت ها اندازه کوچکتری در نظر گرفته شده است. جالب آنکه در ایالت نوناوت و ایالات شمالی پلاک به شکل خرس قطبی تهیه شده است. بعلاوه این پلاک ها هم در امریکا و هم کانادا توسط زندانیان ساخته می شوند. به همین دلیل مردم امریکا به زندان "کارخانه پلاک سازی" می گویند.

هند: شماره پلاک در هند توسط دفتر منطقه ای حمل و نقل در هر منطقه هند صادر می شود اما خود پلاک در کارگاه های شخصی ساخته می شود. روش شماره گذاری خودرو در هند به این صورت است که دو حرف نشان دهنده ایالتی که خودرو در آن ثبت شده است است و دو رقم نشان دهنده دفتر حمل و نقل صادر کننده آن پلاک است. پس از آن نیز دو حرف نشان دهنده سری انتشار و یک کد متمایز کننده خودروست. در ایالات پرجمعیت مانند دهلی یک کد اضافه مشخص کننده نوع خودرو نیز روی پلاک وجود دارد. برای مثال حرف C نشان دهنده خودرو سواری است.

عربستان: پلاک وسایل نقلیه در عربستان توسط یک شرکت آلمانی که برای بسیاری دیگر از کشورهای عربی نیز پلاک می سازد، تهیه می شود. این شرکت مدعی است که این پلاک ها قابل جعل نیستند و حروف و اعداد حک شده روی آنها یک نوار امنیتی دارند که غیرقابل کپی و جعل است. حکومت عربستان سعودی تمامی دارندگان وسایل نقلیه را ملزم کرده که وسایل نقلیه خود را در عربستان سعودی ثبت کنند و پلاک های خود را در جلو و عقب خودرو نصب کنند.

شماره پلاک ها در این کشور شامل سه حرف و تا چهار عدد که به عربی حک شده اند می شود. البته همین اعداد و حروف به لاتین نیز روی آن حک شده اند. در گوشه سمت راست پلاک نشان حکومتی عربستان و همچنین سه حرف KSA که نشان دهنده عبارت عربستان سعودی هستند بطور عمودی نوشته شده اند.

زمینه کلیه پلاک ها سفید است اما  رنگ گوشه سمت راست آنها متفاوت است. رنگ این قسمت بسته به نوع خودرو متفاوت است؛ خودروهای شخصی سفید، خودروهای سنگین آبی، خودروهای حمل و نقل عمومی زرد و خودروهای دیپلماتیک سبز هستند. البته خودروهای دیپلماتیک دو حرف C.D و ه. د. را نیز دارند تا بتوان آنها را تمیز داد. این سیستم شماره گذاری از سال 2003 در عربستان اجرا شده است و پیش از این پلاک ها تنها 3 حرف و 3 عدد داشتند و به لاتین نیز ترجمه نمی شدند.

عراق: پلاک ها در عراق مستطیل شکل هستند و از آلومینیوم ساخته شده اند. در سمت چپ عبارت عراق و زیر آن عبارت حکومت عراق حک شده است. در کنار آن شماره پلاک خودرو که تنها از اعداد در آن استفاده شده است حک می شوند. پلاک ها بسته به نوع خودرو رنگ های مختلفی دارند. خودروهای شخصی سفید، خودروهای تاکسی، اتوبوس یا کرایه ای قرمز، دولتی آبی، تجاری زرد و پلاک های موقت سیاه هستند.

ژاپن: پلاک خودروها در ژاپن به دو دسته تقسیم می شوند: دولتی که در کل کشور استفاده می شود و منطقه ای که معمولا برای خودروهایی مانند موتورسیکلت های سبک که از یک شهر یا منطقه خارج نمی شوند صادر می شود. در سیستم شماره گذاری دولتی نوشته بالای روی پلاک نام اداره ای که خودرو در آن ثبت شده را نشان داده و شامل یک کد عددی که کلاس خودرو را مشخص می کند، می شود. در پایین پلاک یک شماره سریال به حروف ژاپنی و تا 4 رقم نگاشته می شود. کلاس خودروها براساس نوع وسیله نقلیه و اندازه موتور طبقه بندی می شود. برای خودروهای شخصی کمتر 660 سی سی شماره پلاک متن مشکی در زمینه زرد رنگ دارد. برای خودروهای بالای 660 سی سی، پلاک مشکی با نوشته سبز رنگ بکار می رود. برای خودروهای تجاری و غیر شخصی این رنگ ها عوض می شوند. معمولا در سمت چپ پلاک مهر و موم رسمی وجود دارد که مانع از درآوردن پلاک می شود. پلاک های منطقه ای در هر منطقه ای متفاوت هستند.

چین: پلاک ها در چین زیر نظر اداره مدیریت وسایل نقلیه که این اداره زیر نظر وزارت امنیت عمومی است صادر می شوند. پلاک های کنونی در چین از سال 2007 صادر می شوند. شماره روی این پلاک ها شامل اختصار نام استان به صورت یک کاراکتر، حرف لاتین که نشان دهنده شهر خاصی در آن استان است و پنج حرف یا عدد می شود. این شماره ها بصورت اتفاقی و با کامپیوتر صادر می شوند. پلاک های زرد رنگ برای خودروهای سنگین صادر می شوند، پلاک های آبی برای خودروهای معمولی که چینی هستند صادر می شوند. پلاک های سیاه رنگ برای اشخاص خارجی که در هنگ کنگ و ماکائو ساکن هستند صادر می شود. در واقع این پلاک برای خودروهایی هستند که بین هنگ کنگ یا ماکائو و خود چین رفت و آمد می کنند، یعنی این خودروها دو پلاک دارند یکی برای تردد در هنگ کنگ یا ماکائو و دیگر برای تردد در چین. گرفتن پلاک دوم برای فردی که ساکن یکی از این دو کشور وابسته است ساده نیست، زیرا باید ثابت کند که کار و سرمایه گذاری قابل توجهی در چین دارد.

پلاک های خودرو در هنگ کنگ از سیستم بریتانیایی پیروی می کنند یعنی پلاکی که در جلوی خودرو نصب می شود رنگ سفید و پلاک عقب رنگ زرد دارد. سیستم شماره گذاری شامل دو حرف و چهار رقم می شود که به لاتین نگاشته می شوند. پلاک هایی که با حرف AM آغاز می شوند دولتی هستند.

روسیه: دو نوع ثبت پلاک وسایل نقلیه در روسیه به شرح زیر هستند: نوع اول پلاک های شهری هستند که زمینه سفید با شماره های سیاه دارند. شماره گذاری براساس ترکیبی از حروف و اعداد است و منطقه مورد نظر با عددی در پایان پلاک مشخص می شود. نوع دوم پلاک های دولتی هستند. این پلاک ها نیز زمینه ای سفید با اعداد سیاه رنگ دارند و تفاوت آن با پلاک های شهروندی این است که پرچم روسیه در پایان پلاک قرار می گیرد.

اروپا: در کل کشورهای عضو اتحادیه اروپا، پلاک های سفید یا زرد رنگ که فرمت و اندازه مشترکی دارند صادر می شود. البته برخی کشورها عضو این اتحادیه مانند بلژیک همچنان استفاده از پلاک های قدیمی که سفید رنگ بودند و با حروف قرمز رنگ روی آنها نگاشته می شد را می دهند. همچنین ایتالیا به مالکان خودرو اجازه می دهد که پلاک های قدیمی را در جلوی خودروی خود وصل کنند اما در عقب خودرو باید از پلاک مطابق فرمت اتحادیه اروپا استفاده کنند. فرمت مشترکی که در این پلاک ها بکار می رود، به این صورت است: نوار آبی رنگ در سمت چپ پلاک که نشان اتحادیه اروپا در این قسمت قرار دارد، بعلاوه شماره پلاک مربوط به خودرو که در هر کشوری جداگانه ثبت می شود. حروف روی این پلاک ها باید سیاه رنگ روی زمینه سفید یا زرد باشند. خودروهایی که این فرمت مورد قبول اتحادیه اروپا را دارند، دیگر نیاز ندارند که کد بین المللی یا برچسبی برای سفر بین دو کشور عضو این اتحادیه را روی پلاک های خود نصب کنند. کشورهای اروپایی که عضو اتحادیه اروپا نیستند مانند سوییس، نروژ و ترکیه نیز نوار آبی در گوشه سمت چپ پلاک را به رسمیت می شناسند. سبک حروفی که در آلمان مورد استفاده قرار می گیرد به گونه ای انتخاب شده است که برای مثال حرف O به جای Q اشتباه گرفته نشود.  بعلاوه این سبک حروف بهتر توسط دوربین ها یا دستگاه های راداری خوانده می شود. پلاک های دیپلماتیک با حرف CD که در ابتدا یا میانه شماره پلاک قرار دارد، مشخص می شوند.

سیستم شماره گذاری در کشورهای عضو اتحادیه اروپا کمی با هم متفاوت است. بیشتر کشورهای عضو این اتحادیه از جمله اتریش، بلغارستان، کرواسی، جمهوری چک، استونی، آلمان، یونان، ایرلند، مقدونیه، مونتنگرو، نروژ، لهستان، رومانی، صربستان، اسلواکی و اسلونی سیستم شماره گذاریشان به این صورت است که ارتباط مستقیمی بین حرف/حروف پلاک و شهر یا منطقه ای که درآن پلاک صادر می شود، وجود دارد. برای مثال B در آلمان برای شهر برلین یا BG در صربستان برای بلگراد است. برخی از این کشورها مانند اتریش، آلمان، اسلونی و سوئیس نشان منطقه ای یا شهرداری شهری که پلاک درآن صادر شده است را نیز روی پلاک حک می کنند. در سیستم شماره گذاری فرانسه، ترکیه و روسیه ارتباط غیر مستقیمی بین شماره پلاک و محل صدور آن وجود دارد. بریتانیا از سیستمی استفاده می کند که براساس منطقه و تاریخی که پلاک در آن صادر شده است شماره گذاری می شود. بلژیک، دانمارک، ایسلند، فنلاند، مجارستان، لیتوانی، لوکزمبورگ، هلند، پرتقال، سوئد و بوسنی هرزگوین از سیستمی استفاده می کنند که محل صدور پلاک را نشان نمی دهد. ایتالیا، از سال 1999، دو نوار آبی در هر طرف پلاک خودروها اضافه کرده است. در سمت راست دو رقم سالی که پلاک در آن صادر شده است وجود دارد و زیر آن بطور اختیاری دو حرف که کد شهر را نشان می دهد، وجود دارد.

استرالیا: پلاک ها در استرالیا برای یک وسیله نقلیه صادر شده و معمولا تا پایان عمر آن وسیله با آن همراه هستند، مگر اینکه پلاک دیگر قابل خواندن نباشد که با یک پلاک جدید جایگزین می شود. همچنین اگر خودرو در ایالتی جدید ثبت شود، پلاک جدیدی برای آن صادر می شود. پلاک های خودرو در استرالیا سیاه رنگ هستند که حروف سفید رنگ روی آنها نگاشته می شود. شماره گذاری براساس ترکیبی از حروف و اعداد هستند که برای هر ایالتی دامنه ای از این ترکیب مشخص شده است برای مثال برای ایالت کوینزلند دامنه OAA000 تا QZZ999 در نظر گرفته شده است. البته با زیاد شدن خودروها درسالهای اخیر مسئولان هر ایالت مجبور شدند که ترکیب های جدیدی را در نظر بگیرند.

چه امتیازی به این مقاله می دهید؟
1
2
3
4
5
averageامتیاز: 4.7
sigmaمجموع آرا: 3

رضا حسینی مولف مقالات علمی سایت چگانه است. به زودی اطلاعات فردی بیشتری از ایشان در معرض دید شما خواننده ی گرامی قرار خواهد گرفت.

تعداد کل مقالات: 15
تعداد کل نظرات : 4
تعداد کل آرا: 42
تعداد کل بازدیدها: 399


User comments


(فیلد اجباری)
(فیلد اجباری)
(فیلد اجباری)