هنر تذهیب چیست؟ پیشینه و تعریف هنر تذهیب

هنر تذهیب چیست؟ پیشینه و تعریف هنر تذهیب

هنرهای مشرق زمین بویژه هنرهای ایرانی- اسلامی دارای قدمت و پیشینه ای طولانی هستند. از میان انواع هنرهای قدیمی ایرانی اسلامی هنرهای تجسمی جایگاه خاصی داشته اند که یکی از این هنرها، هنر نگارگری به معنای عام آن که شامل زیرمجموعه های مختلفی از جمله تذهیب(illuminated manuscript)، نقاشی و گل و مرغ می شود. در این نوشته و مقالات آتی سعی می شود که هنر تذهیب به شما معرفی و فلسفه و روش های اجرای آن توضیح داده شود.

هنر تذهیب یکی از شاخه های هنر نگارگری ایرانی و اسلامی است. این هنر قدمتی چند صد ساله دارد. تذهیب را می توان هنر آراستن صفحات کتاب به وسیله طرح ها و نقش های رنگارنگ، اسلیمی، ختایی بویژه با رنگ طلا نامید. تذهیب یک واژه عربی است که در مفهوم اسم مصدر به معنای زر گرفتن و زر اندود کردن( که در عام به طلا کاری یا طلا کردن تعبیر می شود). در عمل هنر تذهیب را تزئین نسخه های خطی با رنگ و طلا و نقوش ظریف گل و گیاهی یا هندسی در هم تنیده می گویند.

نگارگر ایرانی که در هنر تذهیب به مُذهِب معروف است. مذهب یا نگارگر تذهیب از نمادهای گوناگون هوشمندانه بهره می برد تا مظاهر مادی و معنوی، ظاهری و باطنی را به بیننده کار تذهیب نشان دهد. در این هنر قدسی خطوط عمودی بیانگر سمبل و نماد زندگی مادی و جنبه طبیعی عالم و خطوط منحنی بیانگر معنویات و وجوه مابعد الطبیعه است. جدول ها و کادرهای مستطیل شکل نماد بعد مادی و جداول منحنی سمبل بعد معنوی به خصوص منحنی بسته دایره شکل اشاره به اصل توحید دارد و مرکز دایره نشانه یگانگی خداوند است.

هنر تذهیب چیست؟ پیشینه و تعریف هنر تذهیب

در اجرای هنر تذهیب و طراحی اولیه آن ما شاهد جزئیاتی که غالبا شامل بندهای(یا همان خطوط و نقش های) ختایی و اشکال اسلیمی می شوند، هستیم. بندهای ختایی بندهای حلزونی شکل هستند که بندهای اسپیرال(مارپیچ) نامیده می شوند. بر روی این بندها، گلها، برگ ها و نقش های لوتوس به تنوع و البته قانون خاص قرار می گیرند.

خطوط اسلیمی، پیچ و خم های پیاپی از نقوش است که ماهیچه اسلیمی بر روی آنها قرار می گیرند. بند وسط هر اسلیمی بند اصلی آن است که اول ماهیچه روی آن قرار می گیرد و بعد بر روی دو بند بالا و پایین آن ماهیچه قرار می گیرد. حرکت اسلیمی اسپیرال همانند ختایی وجود دارند که می توانند بسیار پیچ در پیچ باشند و بنا به ذوق هنرمند طرح های زیبایی را بسازد. اسلیمی ها تنوع بسیاری دارند و باعث تنوع فضای رنگی و هم حرکتهای زیبا در طرح می شوند.

چه امتیازی به این مقاله می دهید؟
1
2
3
4
5
averageامتیاز: 4.3
sigmaمجموع آرا: 11

ایشان مُذَهِّب و مولف مقالات هنری و تذهیب وبسایت چگانه هستند.

تعداد کل مقالات: 6
تعداد کل نظرات : 3
تعداد کل آرا: 26
تعداد کل بازدیدها: 1600


نظرات کاربران


(فیلد اجباری)
(فیلد اجباری)
(فیلد اجباری)
R
رضا ( 2017-05-31 13:16:11 )
بسیار عالی بود. فقط کمی بیشتر درخصوص تاریخچه تذهیب توضیح دهید