فلسفه چیست؟ فیلسوف کیست؟ انواع و مکاتب فلسفی کدامند؟

فلسفه چیست؟ فیلسوف کیست؟ انواع و مکاتب فلسفی کدامند؟
تاریخ انتشار : به روز رسانی : 1396/09/14

شاید ما بسیار واژه فلسفه(Philosophy) را شنیده و بکار برده باشیم. در عباراتی مانند اینکه "فلسفه این کار چیست؟" اما شاید به مفهوم و ماهیت واژه فلسفه و ریشه آن فکر نکرده باشیم. در این نوشته کمی درخصوص مفهوم و تاریخچه فلسفه و فلسفه در ایران و فلسفه اسلامی توضیح می دهیم.

فلسفه را در یک عبارت یا کلمه می توان تفکر نامید. تفکر درباره کلی ترین و اساسی ترین موضوعاتی که در جهان و در زندگی با آن ها روبه رو هستیم. در واقع فلسفه همانطورکه این کلمه در عام رواج دارد به بنیادی ترین و ریشه ای ترین مسائل و پدیده های پیرامون ما پاسخ می دهد. برای مثال سوالاتی درخصوص اینکه خدا چیست و کجاست؟ زیبایی چیست؟ ماهیت و حقیقت زمان چیست؟ هدف این جهان چیست؟ و امثالهم. به بیان دیگر شما براساس استدلال ها و برهان های فلسفی می توانید پاسخی برای چرایی و چیستی پدیده ها بیابید.

فلسفه از لحاظ ریشه لغوی از واژه یونانی فیلوسوفیا به معنای دانش و علم دوستی گرفته شده است. فلسفه نسبت به پدیده ها رویکردی نقادانه و مبتنی بر استدلال عقلانی و منطقی دارد. گفته می شود که نخستین بار سقراط واژه فلسفه را به کار برده است؛ زمانی که از او پرسیدند: «آیا تو فردی خِرَدمند هستی؟ "وی پاسخ داد: «نه، اما دانش دوست (Philosopher) هستم."

بنابراین شما براساس استدلال های فلسفی و با کمک از منطق و استدلال ماهیت، چیستی و چگونگی پدیده ها را می توانید دریابید.

فلسفه اسلامی

در فلسفه اسلامی نیز با تکیه بر اصول منطقی و استدلالی و برهان به دنبال پاسخ به پدیده های مختلف هستی هستند. در این زمینه بیشتر به مسائلی مانند وجود خدا، معاد، فلسفه هستی، مرگ و غیره پرداخته می شود.  در فلسفه اسلامی، سه مکتب مهم وجود داشته است که عبارتند از: مکتب مَشّاء، مکتب اِشراق و حکمت مُتعالیه. فارابی، ابن سینا، سهروردی، ابن رشد، میرداماد و ملاصدرا، مهم‌ترین فیلسوفان مسلمان‌اند. کتاب‌های اشارات و تنبیهات، شِفاء، حکمة الإشراق، قَبَسات، اَسفار اَربعه، الشواهد الربوبیة ونهایة الحکمة، برجسته‌ترین متون فلسفه اسلامی است.

فلسفه در ایران

تاریخ فلسفه ایران را بطور خلاصه می توان به قبل و بعد از اسلام تقسیم کرد. فلسفه پیش از اسلام از دوران ایران باستان و آموزه‌های زرتشتی تا مکاتب پروتستانیسم مانوی و مزدکی و زروانیه که پیش از اسلام ظهور کردند، ادامه داشته است و فلسفه بعد از اسلام که با آمدن اسلام تاکنون تاثیرگذارترین اندیشه فلسفی را از آن خود کرده‌است. در واقع بواسطه تعاملات عقیدتی صدر اسلام میان عقاید فلسفی زرتشتی و مانوی و اسلام و یهودیت و فلسفه یونانی، فلسفه اسلام یا کلام ظهور کرد و از دوره‌های تسنن و تشیعی که ایران طی کرده‌است فلسفه ایرانی اسلام شکل کنونی را بر خود گرفته‌است. مکتب اشراق و حکمت متعالیه به عنوان دو مکتب اساسی فلسفه ایرانی و اسلامی شناخته می‌شوند. از جمله مهمترین فیلسوف های ایرانی و اسلامی می توان به ابن سینا، شهاب‌الدین سهروردی، فخر رازی طبرستانی و ملاصدرا شیرازی اشاره کرد.

چه امتیازی به این مقاله می دهید؟
تعداد امتیاز کاربران به هر رتبه
1
2
3
4
5
امتیاز: 4
مجموع آرا: 5

درباره نویسنده


تعداد کل مقالات: 261
تعداد کل نظرات : 113
تعداد کل آرا: 1334
تعداد کل بازدیدها: 305695

نظرات کاربران

*