انقلاب صنعتی (عصر تحول تکنولوژیک) به زبان ساده

انقلاب صنعتی (عصر تحول تکنولوژیک) به زبان ساده

مدرنیته با انقلاب صنعتی نشو ونما پیدا نموده سازمان اجتماعی،اقتصادی اروپا از سالهای حدود 1750 دچار  تحولات اقتصادی وتغییرات عمده ای گردیده از انگلستان شروع والباقی کشورهای اروپائی را به تدریج دربر گرفت.ویژگی شاخص آنرا می توان جایگزینی ماشین های با قدرت مکانیکی وقوه بخار به جای ابزار دست ساز ونیروی کار یدی وتمرکز صنعت در تاسیسات بود.

زمینه های پیدایش انقلاب صنعتی

مدرنیته با انقلاب صنعتی نشو ونما پیدا نموده سازمان اجتماعی،اقتصادی اروپا از سالهای حدود 1750 دچار  تحولات اقتصادی وتغییرات عمده ای گردیده از انگلستان شروع والباقی کشورهای اروپائی را به تدریج دربر گرفت.ویژگی شاخص آنرا می توان جایگزینی ماشین های با قدرت مکانیکی وقوه بخار به جای ابزار دست ساز ونیروی کار یدی وتمرکز صنعت در تاسیسات بود.

رشد وگسترش این جریان مستلزم وجود امکانات مناسب حمل ونقل بود که از طریق حفر و احداث جاده ها وراه آهن وساختن کشتی ها فراهم گردید.این امکانات جدید نیروی کار عظیمی را طلب می نمود.این تحولات قبل از همه در انگلستان رخ داد وسبب شد تا انگلستان به صورت قدرتمند کشور صنعتی جهان درآید.این تحولات بنیادین در صورت بندی اجتماعی ودر کل جامعه بریتانیا گردید.

تجار وبازرگانان انگلیسی در واقع گردانندگان اصلی روند رشد وتوسعه تجارتی شدند که تقاضا برای کالاهای بیشتر وارزان تر را در پی داشت.گسترش تجارت امکان انباشت سرمایه به منظور استفاده در بخش صنعت را افزایش داد.در کنار این اتفاقات واقدامات عملی یکسری نظریات وعقاید تازه ای نیز در کشور انگلستان سر بر اوردند که به گسترش وتقویت این جنبش کمک کرده اند.علاقه وتوجه به تحقیقات وپژوهش های علمی ونو آوری ها واختراعات بوده جریان دیگر نظریه موسوم به لسه –فر بود که معتقد بود آزادی عمل در عرصه فعالیت اقتصادی وعدمم اعمال مقررات شدید وبرداشتن هرگونه موانع موجود در برابر فعالیت های سود آور اقتصادی بوده بعدها آدام اسمیت نیز به دفاع از این نظریات پرداخت وشهرت فراوانی یافت.در این اثنا حکومت و دولت انگلیس نیز تا حدود زیادی پای خود را از کنترل ونظارت در اقتصاد برداشت واقتصاد را آزاد گذاشت تا به اتکا به ابداعات و اختراعات جدید وبر اساس شیوه های جدید تولید به فعالیت خود ادامه دهد

بدین ترتیب می توان گفت در یک کلام انقلاب صنعتی بیانگر گذار از جامعه ای کشاورزی وتجاری سنتی به جامعه صنعتی مدرن بشمار می رود.تاثیرات انقلاب صنعتی به انگلستان محدود نماند بلکه در سطح جهانی بوده وتمامی کشورهای اروپائی را در بر گرفت.فرانسه و امریکا والمان را می تاون از جمله کشورهایی هستند که نتیجه صنعتی شدن دچار تحولات چشمگیری شدند.اروپائیان نیز در آستانه قرن بیستم دستاوردهای انقلاب خود را در حوزه صنعتی به آسیا کشاندند.

انقلاب صنعتی موجب تحول وضعیت ملتها گردید وزمینه اقتصادی لازم برای افزایش جمعیت وبهبود معیارهای زندگی فراهم ساخت.انقلاب صنعتی در کنار دستاوردهای مثبتی که موجب تحول در شرائط زندگی انسان ها گردید.معضلاتی را نیز در پی داشت از جمله افزایش تضاد کار گر وکارفرما افزایش سختی ومشقات کار وبدتر از همه آلودگی محیط زیست.

این پدیده مهم را از این جهت انقلاب نامیده اند که تحولات ساختاری واجتماعی عمیق وبنیادین در پی داشت.واژه ای که نخستین بار در فرانسه ابداع گردید وهدف از ان مقایسه انقلاب صنعتی با انقلاب فرانسه بود.انقلاب صنعتی از دیدگاه متفکران حیرت آور بود چرا که با نیروی مهلک تحول اقتصادی در تمامی جنبه های اجتماعی وسیاسی اروپائیان تحولات غیره منتظره به بار آورد.تغییرات در بافت زندگی روستائی وشهری،تحول در عرصه ارتباطات،سبک زندگی درتعهدات وروابط میان افراد،در مناسبات دینی واخلاقیات

ومهم تر ازهمه در ماهیت وکارکرد نهادهای سیاسی جوامع اشاره کرد.از سوی دیگر انقلاب صنعتی ساختار طبقاتی جوامع را نیز دستخوش دگرگونی کرد وبه بروز تضادهای آشتی ناپذیر طبقاتی گردید.وسبب بروز تضادهای آشتی ناپذیر طبقاتی گردید.

تحولات انقلابی تحلیل گران مارکسیست را به طبقه بندی دوگانه جامعه بر مبنای زیر بنا وروبنا سوق داد.بر اساس این تحلیل شاخص های اصلی وحقیقی تحول انقلاب را باید در زیر بنای اقتصادی هر جامعه جستجو کرد ونه در نهادهایی که به زیر بنای مذکور متکی هستند.

البته بخشی از متفکران نظر مارکسیست ها را قبول ندارند که انقلاب صنعتی سبب تنزل سطح زندگی کارگران صنعتی گردید.ولی جملگی به این نکته اتفاق نظر دارند که تجربه انقلاب صنعتی یکی از مهمترین عوامل در ظهور طبقه کارگر به عنوان یک نیروی سیاسی بشمار می رود.نیرویی که درتحولات سیاسی  -اجتماعی آینده نقش مهمی را می بایست ایفاء کند.پیرامون وقوع انقلاب صنعتی نظرات متعددی ارائه شده است،ولی عموما بر این نکته اتفاق نظر دارند که قبل از هر چیز افزایش تقاضا برای پیشرفت و بهبود اوضاع مسکن ،تغذیه پوشاک والبسه ولوازم خانگی در میان طبقه روبه رشدی از کشاوریان نخستین جرقه های تحولی را روشن ساخت که منجر به ظهور صنایع نساجی،آهن وذغال سنگ گردید.

در کنار آن رشد وگسترش قوه بخار برای راه انداختن کارخانجات،احداث جاده ها ورا ه آن برای حمل کالاومواد خام ورشد وگسترش شهر نشینی جملگی زمینه ظهور انقلاب صنعتی را فراهم ساختند وهم موجب تعمیق وگسترش ان گردیدند.در پی این تحولات جامعه شهری گسترش یافت وترکیب جمعیتی شهر ها تغییر یافت.

معمولا به مرحله ای از رشد اقتصادی فی مابین سالهای 1880-1910 به ویژه در المان وایالات متحده دومین مرحله انقلاب صنعتی با دومین انقلاب صنعتی اطلاق می گردد.

دومین انقلاب صنعتی

تحولات رخداده در عرصه تولیدات صنعتی ورشدوگسترش تولید ماشینی بتدریج از انگلستان به فرانسه وبلژیک کشیده شد به ویژه در سالهای دهه1830 رشد صنعت در آلمان نیز از سال 1850 آغاز گردید.

جنگ داخلی آمریکا وافزایش تقاضا برای تولید انواع تجیهزات و ماشین آلات مهمترین انگیزه برای رشد صنعت در ایلات متحده گردید.پس از سال ها تاخیر روسیه وژاپن نیز تحت تاثیر صنعتی شدن قرار گرفته وضرورت گسترش صنایع را بیش از پیش احساس کردند. مورخان اقتصادی غالبا برای تشریح روند گسترش صنعتی شدن جوامع غربی وترسیم مراحل مختلف تکامل آن از عبارات دومین انقلاب صنعتی استفاده می کنند. که بیشتر ناظر به روند گسترش ان به فراسوی مرزهای اروپا به ویژه از 1870 به بعد است.انقلاب صنعتی دوم تداوم انقلاب صنعتی اول است ولی ویژگی های متفاوت دارد نفت وبرق مهمترین نیرو جایگزین بخار شدند.بدین ترتیب در کتاب اشاره می گردد که اگر بخواهیم در انقلاب صنعتی اول وتولید ماشینی انقلاب صنعتی اول عضلات ونیروی عضلانی انسان را از کارهای سخت وطاقت فرسا معاف ساخت.ودومین انقلاب صنعتی نیز با ابداع روش های اتوماسیونی بخشی از ذهن ونیروی ذهنی انسان را ازکار یکنواخت وروزمره آزاد ساخت.

 

چه امتیازی به این مقاله می دهید؟
1
2
3
4
5
averageامتیاز: 4.8
sigmaمجموع آرا: 4

ایشان مولف مقالات سایت چگانه هستند

تعداد کل مقالات: 14
تعداد کل نظرات : 0
تعداد کل آرا: 14
تعداد کل بازدیدها: 75


نظرات کاربران


(فیلد اجباری)
(فیلد اجباری)
(فیلد اجباری)